إسماعيل بعد ما دلّ عليه أبو عبد اللّه عليه السّلام ونصبه وهو كما حدّثتك نفسك وإن كره المبطلون ، أبو محمّد ابني الخلف من بعدي ، عنده ما تحتاجونه إليه ، ومعه آلة الإمامة والحمد للّه .

--> ( 1 ) . اين خبر صراحتا وفات « أبى جعفر محمّد بن علي عسكرى عليه السّلام » را تأييد مىكند وعلّت ذكر اين خبر توسط شيخ بزرگوار رد بر كساني است كه اعتقاد دارند « محمّد بن علي عسكرى عليه السّلام » همان « مهدى موعود » است . امّا ذيل روايت با قواعد مسلّمه مكتب تشيع واخبار وروايات متواتر موافق نيست ، به اين جهت كه مىگويد : در مورد ايشان براي خداوند بداء حاصل شد ، در حالىكه از مسلمات مكتب نوراني أهل بيت عليهم السّلام است كه بداء براي خدا حاصل نمىشود واين از تعريف بداء هم كاملا روشن است . بداء عبارت از ظهور ، بعد از خفا وبه عبارت ديگر عبارت است از : ظهور امرى براي خداوند سبحان كه براي غير خداوند ظاهر نبوده است اگرچه قبل از آن ظهور در علم خداوند ولوح محفوظ مثل بعد از ظهور بوده ؛ يعنى چه قبل وچه بعد از بداء ، علم خداوند به يك امر تعلق گرفته ، بنابراين بداء به‌معناى تغيير علم خداوند نيست بلكه به‌معناى ظاهر شدن علم خداوند براي غير خدا است ، به همين جهت آنچه كه در روايات هست مخصوصا در مورد « إسماعيل » فرزند امام صادق عليه السّلام و « محمّد » فرزند امام هادي عليه السّلام اشاره به اين دارد كه براي أكثر مردم اين‌گونه تلقى شده بود كه ايشان پس از پدرانشان امامند ، امّا در علم خداوند تبارك وتعالى پس از امام صادق ، امام كاظم عليهما السّلام وپس از امام هادي ، امام حسن عليهما السّلام امام هستند ، فلذا علم خداوند كه براي مردم مخفى بوده ظاهر شده است وامامت امام كاظم عليه السّلام با رحلت إسماعيل براي مردم معلوم شد وهمچنين امامت امام حسن عسكرى عليه السّلام با رحلت برادرش محمّد بن علي براي مردم معلوم شد . نه اين‌كه العياذ باللّه خداوند تصميمش عوض شده ويا امر ديگرى براي خداوند ظاهر شده باشد . قرآن كريم در آية 47 سوره زمر مىفرمايد : وَبَدا لَهُمْ مِنَ اللَّهِ ما لَمْ يَكُونُوا يَحْتَسِبُونَ ؛ از سوى خدا براي آن‌ها أموري ظاهر مىشود كه هرگز گمان نمىكردند . همين‌طور در آية 39 سوره مباركه رعد مىفرمايد : يَمْحُوا اللَّهُ ما يَشاءُ وَيُثْبِتُ وَعِنْدَهُ أُمُّ الْكِتابِ ؛ « خداوند هرچه را كه بخواهد محو وهرچه را بخواهد اثبات مىكند وأم الكتاب [ لوح محفوظ ] نزد اوست . » بنابراين بداء يعنى پيدايش چيزى از ناحية خداوند تبارك وتعالى كه ظاهرش مخالف آن بود ، پس بداء عبارت است از محو اوّل واثبات ثاني ، وخداوند تعالى به هردو عالم است واين حقيقتي است كه همه صاحبان خرد وانديشه